drpraga.pl/394Logo Duszpasterstwa Rodzin DW-P
Duszpasterstwo Rodzin Diecezji Warszawsko-Praskiej
Zakres tematyczny konferencji dla narzeczonych

Proponowane punkty do rozwinięcia.

Konferencja I: Kim jest dla mnie Chrystus. Jesteśmy narzeczonymi.

Konferencja II: Małżeństwo jako sakrament

Konferencja III: Miłość w małżeństwie. Drogi i rozdroża miłości.

Myśli do wykorzystania:

Miłość prawdziwa i autentyczna jest zawsze postawą nacechowaną pragnieniem pełnego wymiaru dobra dla osoby kochanej (bezinteresowny dar z siebie – dawanie i przyjmowanie), życzliwość, dyspozycyjność do udzielania pomocy, gotowość do wysłuchania, wspólnego odpoczynku, liczenia się z pragnieniami i upodobaniami osoby kochanej; poczucie odpowiedzialności i gotowość przyjęcia wszystkich konsekwencji, będących wynikiem ich miłości.

Miłość małżeńska jest miłością osobową (ukierunkowana na osobę i w niej – źródło odpowiedzialności).

Miłość osobowa – poczucie jedności, tęsknota, troska o wzajemne potrzeby przy poszanowaniu rzeczywistych wartości moralnych (czystość itd…); preferowanie dobra osoby kochanej ponad własne; bliskość intelektualna i charakterologiczna, „wspólny język”; gotowość do kompromisu i przebaczenia (to daje szansę na prawidłowe rozwiązywanie konfliktów).

Czystość: różnica między czystością przedmałżeńską a małżeńską; zgodność realizacji swego powołania z planem Bożym; nie jest wyniszczeniem popędu, ale podporządkowaniem go rozumowi i woli jako wyższym wartościom (człowiek zdolny jest popędem kierować). Bardzo ważne w skutkach jest tak zwane prawo pierwszych połączeń.

Na zakończenie: Miłości małżeńskiej bardzo potrzebna jest łaska, którą daje Sakrament Małżeństwa. Miłość jest procesem dynamicznym, dlatego wszystkie trudności, a nawet cierpienia życia małżeńskiego mogą stać się również drogą naszego rozwoju i rozwoju naszej miłości.

Jan Paweł II powiedział: Miłość nie tylko podnosi, uwzniośla i sublimuje. Miłość także obciąża. Więcej mówią o miłości jej ciężary i krzyże, aniżeli jej wzloty i uniesienia. (...) Dlatego Chrystus powiedział: Kto chce iść za Mną, niech weźmie swój krzyż i Mnie naśladuje”.

Konferencja IV: Tworzenie i trwałość wspólnoty małżeńskiej

Myśli do wykorzystania:

- Rozwijamy i omawiamy treść przysięgi małżeńskiej – zgoda małżeńska: ufnie i z radością oddaję moje życie i szczęście w Twoje ręce; wzajemne przyjęcie takiego daru (znaczenie wolnej woli). W przysiędze nie ma zastrzeżeń ani uwarunkowań.

- Miłość małżeńska i więź tej miłości – obrazem i znakiem Przymierza łączącego Boga z Jego ludem (FC 12). Wierność Przymierzu jest podstawowym argumentem na nierozerwalność małżeństwa ważnie zawartego: w nauczaniu Kościoła małżeństwo pozostanie nierozerwalne, bo odzwierciedla więź Chrystusa i Kościoła, przypieczętowaną Krwią Chrystusa na Krzyżu.

- Dojrzała miłość małżeńska jest delikatna i taktowna w postępowaniu i w słowie.

Kultura słowa – język odbiciem naszego wnętrza; z tych samych ust wychodzi “błogosławieństwo” i “przekleństwo” a więc w języku objawia się piękno naszej godności i szpetota moralna.

- Wymowa i rola aktu małżeńskiego – mają tu odniesienie i znaczenie wszystkie elementy przysięgi małżeńskiej, a więc pragnienie bliskości i wzajemnego obdarzenia sobą, czyli miłość; wyłączność (intymne współżycie tylko we dwoje, czyli wierność); współdziałanie i współ-odczuwanie, czyli uczciwość małżeńska.

- Akt małżeński szczególnym znakiem miłości, znakiem uniwersalnym, ale nie wyczerpującym całej miłości. Bliskość wyjątkowa: warunki zewnętrzne zapewniające intymność akustyczną i wizualną, bliskość psychiczna, szczególnie ważna dla kobiety (ciepłe gesty, słowa, i zainteresowanie wcześniej, a nie dopiero przed aktem). Niezgodne z uczciwością małżeńską: traktowanie współmałżonka jako “zabawki seksualnej” (“techniki doskonałe”), okazywanie obojętności podczas aktu, akty zafałszowane antykoncepcją, przerywane, poniżające współmałżonka w jego godności jako człowieka i dziecka Bożego; akty skierowane tylko na zaspokojenie popędu (męża) lub zapłodnienie (żony).

- Dialog małżeński oparty na zasadzie:

ˇ bardziej słuchać niż mówić

ˇ bardziej dzielić się niż dyskutować;

ˇ bardziej rozumieć niż oceniać, a nade wszystko – przebaczać.

ˇ Idealne: gdy dialog jest poprzedzony modlitwą.

Konferencja V: Odpowiedzialne rodzicielstwo

Myśli do wykorzystania:

- Wyjaśnienie, co według nauki Kościoła oznacza termin “odpowiedzialne rodzicielstwo” i jakim odpowiada kryteriom, aby mogło być nazwane “odpowiedzialnym” (HV 8,9,10 do 13). Jak w praktyce pogodzić przejawy miłości małżeńskiej z odpowiedzialnym rodzicielstwem.

- Małżonkowie są współpracownikami Boga w ziele stwarzania życia – to niezwykle zaszczytne zadanie i wynikająca stąd odpowiedzialność (która wynika z dojrzałej miłości).

- Art. 8 HV – “małżeństwo nie jest wynikiem przypadku, lub owocem ślepych sił przyrody; Bóg Stwórca ustanowił je mądrze i opatrznościowo, aby w ludziach urzeczywistniać swój plan miłości. Dlatego małżonkowie poprzez wzajemne oddanie się sobie im tylko właściwe i wyłączne dążą do takiej wspólnoty osób, aby doskonaląc się w niej wzajemnie, współpracować równocześnie z Bogiem w wydawaniu na świat i wychowywaniu nowych ludzi. Dla ochrzczonych zaś małżeństwo nabiera godności sakramentalnego znaku łaski ponieważ wyraża związek Chrystusa z Kościołem”.

- Zamysł Boży względem pary małżeńskiej jest bardzo konkretny i wyraża się w celu aktu małżeńskiego, który ma służyć: pogłębianiu miłości i przekazywaniu życia.

- Miłość małżeńska (oprócz tego, że jest ludzka: zmysłowa i duchowa, pełna, wierna i wyłączna) jest też płodna. “Bądźcie płodni i rozmnażajcie się...” (Rdz 1,28).

- Płodność darem i błogosławieństwem – jak bardzo cennym rozpoznaje ten, kto go nie posiada.

- Niemożność poczęcia nie oznacza niemożności rodzicielstwa – adopcja; informacje o KOA-O

- Płodność integralną częścią człowieka jako osoby (stąd niemożność oderwania sfery płciowości i wynikającej z niej płodności od człowieka)

- Płodność jest przyjęta w sakramencie małżeństwa. “Czy chcecie z miłością przyjąć i po katolicku wychować potomstwo, którym was Bóg obdarzy?” Wspólne tak – przyzwoleniem na podjęcie współpracy ze Stwórcą. Ta zgoda staje się dla nich zadaniem życiowymi obowiązkiem, staje się ich główną misją.

“Rodzicielstwo samo w sobie jest potwierdzeniem miłości i pozwala odkrywać za każdym razem jej rozmiar i pierwotną głębię. Nie dzieje się to jednak w sposób automatyczny. Jest zadane obojgu: mężowi i żonie. Stanowi w życiu każdego taką “nowość” i takie bogactwo, że nie można do niego przybliżać się inaczej, jak “na kolanach”. (List do Rodzin, 7)

- Szczególnie w sferze działań seksualnych zakres odpowiedzialności mężczyzny jest znacznie większy niż kobiety. Mężczyzna powinien wiedzieć co robi i po co to robi, czemu to działanie służy, powinien przewidywać skutki swojego działania i dobrowolnie ponosić jego konsekwencje.

- Odpowiedzialne rodzicielstwo w rozumieniu HV 10 to:

1) Znajomość i poszanowanie praw biologicznych, które są częścią osoby ludzkiej, a wpisane są w organizm kobiety. Zarówno te prawa jak i wszystkie nasze czynności i działania (w tym cała sfera życia seksualnego) należą do istoty osoby ludzkiej i wyrażają się przez ciało. Człowiek otrzymał dar płodności stąd, że mężczyzna jest zawsze płodny, a płodność kobiety jest cykliczna i jej płodność decyduje o ich płodności wspólnej. Człowiek jako osoba ludzka jest płodny, jako osoba poczyna się w łonie matki. Moment poczęcia jest decydujący.

2) Konieczność opanowania wrodzonych popędów i namiętności przez rozum i wolę. Popędy i uczucia stanowią bogactwo osoby ludzkiej i są konieczne w realizacji przekazywania życia, jako elementy ludzkiej miłości. Poddane rozumowi i woli pomagają w pełnym rozwoju osobowości.

3) Kierowanie z roztropnym namysłem i wielkodusznością własną płodnością. Małżeństwo chrześcijańskie nie może (nie powinno) ustalać z góry liczby dzieci. Każdy akt małżeński ma być odpowiedzią, czy jest to czas stosowny na poczęcie. Odpowiedzialne rodzicielstwo to posiadanie tylu dzieci, ile małżonkowie mogą wychować, w sposób godny człowieka i chrześcijanina. Należy uwzględniać warunki fizyczne, ekonomiczne, psychologiczne i w zależności od nich kształtować rozpoznanie, aby w ramach konkretnych możliwości małżonków stworzyć optymalne warunki do poczęcia dziecka – najlepszy czas, proporcje miedzy liczbą dzieci a możliwościami ich utrzymania, rozsądne przerwy między porodami itp....

- Zgodnie z etyką Kościoła odpowiedzialne rodzicielstwo może być zrealizowane jedynie przez naturalne planowanie rodziny – życie płciowe małżonków wymaga zharmonizowania z naturalnym rytmem płodności wpisanym w organizm kobiety a służącym parze małżeńskiej.

- Każdy akt małżeński ma wtedy wymiar osobowy, niesie poczucie spokoju i wzajemnego oddania się sobie, a cała sfera seksualności i płodności nabiera charakteru “sacrum”.

- W świetle powyższego każdy rodzaj antykoncepcji jest profanacją aktu małżeńskiego i zaprzeczeniem odpowiedzialnego rodzicielstwa (rozdzielenie istoty aktu małżeńskiego i wyrażenia miłości i przekazywania życia).

- Szczegółowo omówimy te zagadnienia w następnej konferencji.

- W postawie odpowiedzialnego rodzicielstwa mieści się też rozumienie, że miłość małżeńska może się też wyrażać w określonej sytuacji poprzez zaniechanie aktu małżeńskiego, gdy zaplanowanie dziecka jest niewskazane. To “milczenie seksualne” jest w danej chwili doskonałym wyrazem miłości, chociaż może być trudne.

Literatura:

Konstytucja Duszpasterska o Kościele w świecie współczesnym

Encyklika Pawła VI Humanae vitae

Adhortacja Familiaris consortio

Instrukcja Kongregacji Nauki wiary Donum vitae

List do Rodzin JP II

Konferencja VI: Naturalne planowanie rodziny

Myśli do wykorzystania:

- Terminologia – nazewnictwo – jakich określeń nie używać;

- Każde dziecko może być poczęte świadomie i odpowiedzialnie (kluczem do rozpoznawania płodności jest odkrycie w latach 30-tych XX wieku praw biologicznych, wpisanych w organizm kobiety, w oparciu o które możemy określić okresy płodności i niepłodności w życiu pary małżeńskiej);

- Optymalne warunki na poczęcie w znacznej mierze zależą od rodziców i oni te warunki stwarzają (poczęcie, gdy są zdrowi, wypoczęci, nie zdenerwowani, nie pili alkoholu, dobrze, by zaprzestali palenia papierosów na 3 miesiące przed planowanym poczęciem itp...);

- Przy omawianiu biologicznego rytmu płodności – omówienie zmian zachodzących w cyklu, ze szczególnym zwróceniem uwagi na owulację jako najważniejsze zjawisko w cyklu (ciągle “pokutuje” przekonanie, że najważniejsza w cykli jest miesiączka);

- Cykle nieregularne to nie to samo co cykle nienormalne. W oparciu o prowadzone obserwacje w nich również można określać okresy płodności i niepłodności..

- Zmiany w cyklu – wynikiem działania hormonów w organizmie kobiety (bez wchodzenia w szczegółowe rozważania i detale dotyczące hormonów przysadkowych i jajnikowych). Więcej o tym możemy powiedzieć w poradni, nie na konferencji (zachęta przy okazji, aby tam poszli).

- Kalendarzyk małżeński (metoda rytmu) to przeżytek, ale należy dokładnie określić, że są to tylko obliczenia oparte na długości cyklu. Podać zasady obliczania okresu płodności i niepłodności w kalendarzyku, biorąc za podstawę najkrótszy i najdłuższy cykl 12. (wtedy wychodzi niedorzeczność i nieprzydatność metody).

- Błędy wynikające z kalendarzyka wpływają na zwiększenie wskaźnika zawodności naturalnego planowania rodziny.

- Najważniejsze w odkryciu Ogino-Knausa: że punktem szczytowym i punktem odniesienia przestała być data miesiączki, a stała się nim data owulacji.

- Ważne uświadomienie, że pierwsza część cyklu (nie połowa) – od pierwszego dnia miesiączki do owulacji – jest zmienna (od około 10. dni do kilku a nawet kilkunastu tygodni); druga, po owulacji, do miesiączki, wynosi około 12 do 16 dni; ciąża rozpoznawana 21. dnia fazy poowulacyjnej.

- Zadaniem podstawowym dla każdej pary małżeńskiej jest nauczyć się (po zaistniałych objawach) rozpoznawania owulacji.

- Naturalne planowanie rodziny nie jest metodą (nie leży w płaszczyźnie techniki), jest postawą życia, pozwalającą realizować odpowiedzialne rodzicielstwo zgodnie z zamysłem Bożym; jest stylem życia, w którym dominuje akceptacja dziecka, traktowanego osobowo jako dar Boży od poczęcia.

- Wyjaśnienie, że naturalne planowanie rodziny to nie “antykoncepcja naturalna uznawana przez Kościół”.

- Jako przeciwstawienie naturalnego planowania rodziny – antykoncepcja chemiczna i mechaniczna.

- Środki hormonalne i wczesnoporonne; RU-486

Konferencja VII: Dzieci i tworzenie środowiska wychowawczego

- Być matką / być ojcem – co to znaczy? / miłość ofiarna, roztropna, wymagająca .../

- Wychowanie / również religijne / dzieci – rola osobistego przykładu jako czynnik nie do zastąpienia.

- Odpowiedzialność za obraz Boga budowany przez nasze dzieci – nawet mimo woli – w oparciu o wzór, o doświadczenie własnej relacji z matką, ojcem (w praktyce źródło wielu zranień sfery naszej religijności).

- Współpraca rodziców z Kościołem /konferencje dla rodziców i chrzestnych, kontakt z katechetą przedszkolnym, szkolnym, nasze dziecko będzie bierzmowane, itd.../; zachęta do udziału w grupie modlitewnej, ruchu ... "Towarzyszymy dziecku w Kościele” – obecność, rozmowa, tłumaczenie znaków i gestów, rozmowa o czytaniach mszalnych lub homilii ...

- Wychowanie do wartości i zaprawianie do cnót (współuczestnictwo w życiu rodzinnym).

- Konieczność /!!!/ dialogu z dziećmi:

* znaleźć czas /!!!/;

* zawsze prawdę, choć dostosowaną do poziomu dziecka;

* nie zbywać; itd ... – fundament budowania przyszłego zaufania.

- Współczesne zagrożenia wychowawcze: gry komputerowe /przestrzeń wirtualna/, artykuły i pisma młodzieżowe /najlepiej czytać z dzieckiem i wyjaśniać – bo i tak będzie czytało/;

- Jak mówić, aby dzieci nas słuchały;

Myśli do wykorzystania:

- “Na czym polega wychowanie?..... aby trafnie na to pytanie odpowiedzieć, nie można pominąć dwóch fundamentalnych prawd:

1) że człowiek jest powołany do życia w prawdzie i miłości;

2) że każdy urzeczywistnia siebie przez bezinteresowny dar z siebie samego;

Odnosi się to zarówno do tych, którzy wychowują, jak i tych, którzy są wychowywani.” /JP II, List do Rodzin/

- Z istoty swej rodzina jest uprzywilejowanym miejscem miłości i szkołą “bogatszego człowieczeństwa”;

- Jej szczególna rola w budowaniu cywilizacji miłości przez własne świadectwo;

- Proces wychowania to przede wszystkim proces przekazywania wartości, budowanie i tworzenia ich w duszy dzieci, to nieustanne ubogacanie się wzajemnie;

- W dzisiejszym świecie tendencja do odrzucania wartości;, zachęcanie do relatywizmu, tolerancji, subiektywizmu, odniesieniu tylko do własnego sumienia /?/. Z tego fatalne konsekwencje wychowawcze.

- Zadaniem wychowawcy a więc i rodzica:

* demaskowanie antywartości – nie jest wartością coś tylko dlatego, że większość tak uważa;

* zafascynowanie naszych dzieci życiem w miłości i prawdzie, potwierdzone osobistym przykładeem;

* integralny rozwój całej osoby ludzkiej;

* uświadomienie, że dziecko nie jest własnością rodziców, lecz dzieckiem Boga, bo Bóg ze swej łaski czyni parę ludzką rodzicami kiedy zechce;

- Para małżeńska może planować, przewidywać, spodziewać się, ale w chwili działania seksualnego nie ma pewności, że poczęło się życie. O tym wie tylko Bóg. Chwili poczęcia w danym momencie nie da się rozpoznać.

- Pozornie naiwne sformułowanie “Bóg daje nam dziecko” jest najgłębszą prawdą o tej rzeczywistości, że rola rodziców sprowadza się do uczestniczenia w tajemnicy rodzenia (Psalm 139).

- Zwrócić uwagę w procesie wychowawczym, że uczestnictwo w tajemnicy rodzenia jak i zadania po stronie kobiety i mężczyzny są odmienne:

* rola kobiety–matki ma się wyrażać w gotowości przyjęcia dziecka; cały jej organizm ukierunkowany ku macierzyństwu;

* mężczyzna potencjalnie zawsze jest ojcem, dlatego jego odpowiedzialność nieporównywalnie większa stanowi jakby drugą linię obrony dla matki i dziecka;

* jego decyzja niejednokrotnie wyznacza dalszy los dziecka, przyjęcie go lub dramat dzieciobójstwa;

* okres oczekiwania na dziecko – dialogiem małżonków na temat nowych zadań i dialogiem ich jako rodziców z poczętym dzieckiem;

- Podstawowe zadania wychowawcze (ich spełnienie prowadzi do prawidłowych postaw i rozwoju osobowości dziecka) to:

* miłość do dziecka i jego aprobata jako osoby;

* ułatwienie dziecku w odkryciu jego powołania i pomoc w jego realizacji;

* stworzenie klimatu miłości, zaufania, czułości, dobroci, usłużności, bezinteresowności ducha ofiary (to dzisiaj niemodne i wielu uważa, że nieopłacalne);

* podstawą dobrego klimatu – wzajemne poprawne i prawidłowe relacje między małżonkami;

*kształtowanie istotnych wartości życia ludzkiego: “Więcej wart jest człowiek ze względu na to kim jest, a nie ze względu na to co posiada...” /FC..../;

* jasne przekazanie dzieciom prawdy o powołaniu człowieka do miłości i rodzicielskich zadań a nie informowanie o technikach współżycia i środkach antykoncepcyjnych (skupięnie się na męskości i kobiecości jako istotnym bogactwie osoby);

* wychowanie do czystości rozumianej jako dobro dla osoby a nie zakaz przeżyć seksualnych;

* sfera życia i wychowania religijnego, mająca doprowadzić do głębszego poznania Boga, życia w łasce – “rodzice dla swych dzieci pierwszymi zwiastunami wiary...” /......../;

* kształtowanie w świadomości dziecka obrazu Boga, który kocha człowieka, wyzwala go z lęku i jest miłosierny, można Mu zaufać i zawierzyć;

* przekazania pojęcia Boga osobowego, z którym można nawiązać kontakt prze modlitwę, Słowo Boże i uczestnictwo w życiu Kościoła, czyli sakramenty;

* wskazana wspólna modlitwa z dziećmi, uczestnictwo w Eucharystii i świadectwo wiary rodziców.

Konferencja VIII: Kształtowanie życia rodzinnego (życie religijne, organizacja domu, tradycja, obyczaje).

Myśli do wykorzystania:

- Badania przeprowadzone we wszystkich kręgach kulturowych i społecznych wskazują, że zdecydowana większość młodych (pomimo nieprawidłowości) uważa rodzinę za najważniejszą wartość w życiu;

- Trzy reguły szczęścia – Pierre Teilhard de Chardin (praca “O szczęściu, cierpieniu i miłości” – Warszawa 1981, str. 26). Aby być szczęśliwym trzeba:

1) Przeciwstawiać się skłonności do kierowania się zasadą najmniejszego wysiłku – tyle otrzymasz od małżeńskiej wspólnoty, ile w nią włożysz, ile dasz z siebie;

2) Przeciwstawiać się egoizmowi – nie postawa “wspólnota dla mnie” ale “ja dla wspólnoty”;

3) Związać swoje życie z czymś większym od nas samych;

A więc reguły budowania wspólnoty rodzinnej to :

* żyć aktywnie

* żyć dla innych

* żyć dla boga i wartości wyższych

- Staropolskie przysłowie: “Tajemnica szczęścia zawiera się nie w czynieniu tego, co masz ochotę robić, ale w nauczeniu się lubienia tego, co musisz robić.”

- Umiejętność przyznania się do błędów, szczególnie rodziców wobec dzieci, jest dla nich wspaniałą lekcją pokory i nadziei, że z upadku i błędu można się podnieść i wyzwalać.

- Znaczenie obyczajowości, tworzenie obyczaju chrześcijańskiego w zwykłym codziennym postępowaniu i sytuacjach szczególnych, uroczystych;

-_Obyczaj zabezpiecza rodziny przed utratą wartości, jednoczy, kształtuje osobowość, “my”, “u nas” – utrwala więź, nadaje specyficzny koloryt danej rodzinie (np. tworzenie liturgii rodzinnych – rodzina kościołem domowym);

- Rzeczywistość naszych rodzin daleka od ideału:

* niedziela to wyjazdy na giełdy towarowe, ciuchowe, samochodowe, “staroci” itp. ... oraz zakupy w Super Marketach, wyjazdy na działkę lub telewizor (lub kilka w domu, aby sobie nie przeszkadzać w oglądaniu), gry komputerowe itp...

- Ukazać ujemne skutki TV, gier komputerowych, video dla rodziny (przeciętny Polak przed telewizorem spędza 3 godziny 42 minuty dziennie, na rozmowę z dzieckiem mężczyźnie nie starcza nawet 3. Minut dziennie); możliwość epilepsji u dzieci uporczywie uprawiających gry komputerowe, brutalne filmy – wywołują agresję;

- Ukazanie znaczenia poszczególnych okresów roku Liturgicznego (Adwent, Boże Narodzenie, wielki Post, Triduum Paschalne. Wielkanoc). Wyjaśnienie symboliki związanej z tymi okresami.

- Uroczystość I Komunii Świętej, wesele bezalkoholowe;

Konferencja IX: Kościół to my – Bóg chce nas zbawić w Kościele

Konferencja X: Liturgia Sakramentu Małżeństwa

Dokument został dodany dnia 7.11.2006 o 0.31, ostatnio aktualizowany 22.02.2013 o 13.11